Patlamadan Korunma Dokümanı (PKD) Nedir?
Patlamadan Korunma Dokümanı (PKD); yasal zorunluluk olarak yanıcı, parlayıcı ve patlayıcı kimyasal bulunduran tüm firmalarda hazırlanması gereken ve Bakanlık İş Teftiş Kurulu denetimleri incelemesinde müfettişlere gösterilmesi zorunlu olan bir belgedir.
“Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkındaki Yönetmelik” ile zorunlu hale gelen PKD, hazırlanmaması durumunda ciddi cezai işlemlere yol açar.
PKD Hazırlatmak Zorunlu mudur?
20/6/2012 tarihli, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında 30 Nisan 2013 tarihli, 28633 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan yönetmeliğin 10. Maddesine göre patlayıcı ortam oluşma ihtimali bulunan işletmelerde (gaz ve toz patlamaları) Patlamadan Korunma Dokümanı hazırlanması zorunludur.
PKD bulunmayan kuruluşlara faaliyeti durdurma ve 189.659 TL’ye varan idari para cezaları uygulanabilmektedir. Bu ceza her sene yeniden değerleme oranında artış göstermektedir.
ATEX Nedir?
ATEX, Fransızca “ATmosphères EXplosives” kelimelerinin kısaltmasından oluşmuştur. ATEX sertifikası, parlayıcı ve kolay yanıcı ortamlarda kullanılan ürünlerin yapıldığı yerler için alınan uluslararası bir sertifikadır. PKD, ATEX gerekliliklerini de kapsayan belgelerin toplamıdır.
Hangi İşletmelere PKD Hazırlanır?
Parlayıcı – Yanıcı Gaz/Sıvı/Toz bulunan veya bulunması muhtemel işletmelerin tamamına hazırlanmaktadır:
- LPG ve diğer petrol ürünleri üretim, dolum ve dağıtım tesisleri
- Un değirmenleri
- Boya ve tiner imalathaneleri
- Kimyasal madde depoları ve kimyevi tahlil laboratuvarları
- İlaç üretim endüstrisi
- Kosmetik üretim alanları
- Fırın veya elektrostatik boya yapılan işyerleri
- Akaryakıt depolama tankları
- Zeytinyağı ve diğer yağ imalathaneleri
- Akü imalathanelerinin bazı bölümleri
PKD Ne Sıklıkla Revize Edilmeli?
Kimyasallarda, proseslerde ya da ekipmanlarda gerçekleşen değişimler tehlikeli bölgelerin değişmesine neden olabilir ve PKD’nin revize edilmesini gerektirir. Revizyon gerektiren durumlar:
- Proses değişikliği sonrasında ortaya çıkan yeni boşalma kaynağı
- Kimyasal değişimi sonucunda kimyasalın yanıcı kategoriye girmesi
- Proses basıncında yaşanan değişim
- Tehlikeli bölgede kullanılan havalandırma şartlarındaki değişim
- Tehlikeli alan içindeki ekipman ve enstrümanların değişimleri
Herhangi bir değişiklik olmaksızın uluslararası iyi uygulama örneklerine göre beş yılda bir gözden geçirme ve revizyon önerilir.